Roma, Bizans ve Osmanlı dönemlerinden günümüze ulaşan, UNESCO Dünya Geçici Miras Listesi'ndeki Amasra Kalesi'nde yaklaşık 2 kilometre uzunluğundaki surların bazı bölümleri Karadeniz'in dalgalarının neden olduğu aşınmanın yanı sıra bitki ve ağaçların oluşturduğu tahribatla da karşı karşıya bulunuyor. Surların üzerine ve taşların arasına yerleşen sarmaşık, yabani ot, incir ve defne ağaçlarının kökleri, duvarlardaki kale taşlarını yerinden oynatıyor. Bazı taşlar ise köklerin etkisiyle düşme tehlikesi oluşturuyor. Özellikle Kaleiçi ve Boztepe mahallelerindeki surlarda büyüyen ağaçlar, duvarların bazı bölümlerini kapladı. 2017 ve 2023 yıllarında Kültür ve Turizm Bakanlığı ve belediye tarafından devasa boyutlara ulaşan ağaçların kimyasal yöntemlerle köklerine özel ilaç enjekte edildi. Ancak çalışmaya rağmen kale taşlarının içindeki topraklardan dolayı yeniden filizlenen ağaçlar büyümeye devam etti.

Amasra Kültür ve Turizm Derneği Başkanı Melih Saylam, ağaçların yeniden büyümesiyle tarihi surların zarar gördüğünü belirterek, 'Kale surlarının yabani ağaçlar tarafından zarar gördüğünü biliyoruz. 2017 ve 2023 yıllarında bakanlığımız tarafından temizlik çalışması yapılmıştı. Ancak son yıllarda ağaçlar yeniden büyümeye başlayarak kaleye zarar vermeye başladı. Ağaçların yeniden temizlenmesi konusunda girişimlerde bulunuldu' dedi. (DHA)

Trabzon'da Mavi Diyalog-Okyanus ve Denizlerde İklim Değişikliği ve Dirençlilik Programı, Okyanuslar, İklim ve Mavi Ekonomi Üst Düzeyli Bakanlar Oturumu düzenlendi. COP31 Başkanı ve Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, program kapsamında Almanya, İtalya, İngiltere, İspanya, Arjantin, Güney Kore, Çin, Azerbaycan, Mısır, Birleşik Arap Emirlikleri, Macaristan, Yunanistan, Filipinler, Polonya, Hindistan, Sırbistan ve Fas olmak üzere 17 ülkeden davet edilen yabancı basın mensuplarının COP31 sürecine ilişkin sorularını yanıtladı.

'ORTAK İRADEYİ SAHAYA YANSITACAĞIZ'

Bakan Kurum, iklim değişikliğinin günlük hayatta görünür hale geldiğini belirterek, 'COP31'e oldukça zorlu bir küresel ortamda hazırlanıyoruz. Jeopolitik gerilimler, enerji güvenliği, büyüyen borç yükleri ve tedarik zincirlerindeki kırılganlıklar ülkelerin gündemini maalesef olumsuz etkiliyor. Aynı anda aşırı sıcaklıklar, kuraklık, seller, yangınlar, su stresi ve gıda güvenliği riskleri insanların günlük hayatında daha görünür hale geliyor. Bu tablo bize çok temel bir gerçeği gösteriyor, iklim meselesi artık hayatın her alanına dokunuyor. Enerjiye, sanayiye, tarıma, suya ve kalkınmaya dokunuyor. Tam da bu nedenle iklim diplomasisinde yeni bir döneme giriyoruz. Paris Anlaşması dünyaya ortak bir istikamet çizdi. Sonraki yıllarda çok önemli kararlar alındı. Önümüzdeki temel soru şu; aldığımız kararları ne kadar hızlı hayata geçirebiliriz? İnsanlar artık konferans salonlarında kurulan cümlelerin kendi şehirlerine, işlerine, sofralarına ve geleceklerine nasıl yansıdığını görmek istiyor. COP31 yaklaşımımız da bundan başlıyor; diyalog, uzlaşı, aksiyon. Önce dinleyeceğiz, ortak zemini kuracağız ardından ortak iradeyi sahaya yansıtacağız. Antalya'yı sözlerin projeye, projelerin yatırıma, yatırımların insanların hayatına dokunan sonuçlara dönüştüğü bir uygulama COP'u haline getirmek istiyoruz' diye konuştu.

'YATIRIMA HAZIR PROJELER GELİŞTİRECEĞİZ'

İklim finansmanında yeni bir uygulama mekanizması oluşturacaklarını belirten Kurum, 'Su kimyası, maalesef değişiyor. Deniz seviyesi yükseliyor. Habitatlar ve biyolojik çeşitlilik üzerindeki baskı her geçen gün artıyor. Denizler de iklim eyleminin kenarında kalamaz. Çözümün tam merkezinde yer almaktadır. İşte Trabzon'da mavi diyalog programı bu anlayışla doğdu. Hükümetleri, uluslararası kuruluşları, akademiyi, özel sektörü, finans dünyası ve sivil toplumu aynı masa etrafında topluyoruz. Çünkü iyi biliyoruz ki dünyada sermaye, teknoloji, bilgi var. Büyük bir yatırım ihtiyacı da var. Fakat bunlar her zaman maalesef aynı noktada buluşamıyor. COP31'de bu mesafeyi aradan kaldırmak istiyoruz. Şundan eminiz ki hedefi projeye, projeyi finansmanla, finansmanı da uygulamayla buluşturmayı COP31'de başaracağız. Bu anlayışla çok çeşitli aksiyonlar alacağız, eylemleri ortaya koyacağız. Örneğin kıyı dirençliliği, mavi karbon, deniz kirliliği ve ekosistem restorasyon alanlarında yatırıma hazır projeler geliştireceğiz. Projesi olan ülkelerle finans kuruluşlarını aynı masa etrafına getirecek mavi proje hazırlama ve finansman mekanizması üzerinde çalışacağız. Bilimsel veri paylaşımını güçlendiren bir mavi veri ağı oluşturmak istiyoruz. Deniz sıcaklığından kirliliğe, kıyı erozyonundan biyolojik çeşitliliğe kadar kritik verileri daha kısa paylaşarak sorun büyüdükten sonra müdahale etmek yerine riski önceden gören sistemleri geliştireceğiz. Kara kaynaklı atıkları denize ulaşmasını önlemek amacıyla kıyıdan denize sıfır atık uygulamalarını yaygınlaştıracağız' ifadelerini kullandı.

'VAR OLAN İMKANLARI TÜM DÜNYA ÜLKELERİ İLE PAYLAŞMAK ZORUNDAYIZ'

İklim adaletine de vurgu yapan Bakan Kurum, hedefin şöyle konuştu:

'Deniz çayırları, deltalar, sulak alanlar ve hassas kıyı ekosistemleri için koruma ve restorasyon çalışmalarını destekleyeceğiz. Özellikle ada devletleri denizlerde okyanuslar başlığında belki de en çok etkilenen ülkeler ve gelişmekte olan kıyı ülkelerinin proje hazırlama, teknoloji ve finansmana erişim kapasitesini güçlendireceğiz. Bu çok önemli. Çünkü o ülkeler, doğrudan iklim değişikliğinin etkileri ile karşı karşıyalar. Teknolojiyi, bilgiyi, veriyi paylaşacağız ve hep birlikte bu mücadeleyi yapacağız. İklim adaletini tek bir cümle ile ifade edecek olursak; hedefi paylaşacaksak imkanı da paylaşacağız. Var olan imkanları tüm dünya ülkeleri ile paylaşmak zorundayız. Tarihi sorumlulukları olmamasına rağmen iklim değişikliğinin etkileri maalesef yüzleşmek zorundalar. Dolayısıyla biz hep birlikte 'Dünya ortak evimiz' diyorsak ve buna ilişkin bir irade ortaya koymak istiyorsak bu iradeyi hep birlikte koyup imkanlarımızı da paylaşmak zorundayız. Bütün bunların sonucunu COP31'de takip edeceğiz.'

'DENİZLERİN GELECEĞİ İNSANLIĞIN GELECEĞİDİR'

Türkiye'nin deniz ve kıyı ekosistemlerinin korunması için yürüttüğü çalışmalara da değinen Kurum, 'Marmara Denizi'nde müsilajın ardından sorunun kaynağına yöneldik. Atık su altyapısının dönüşümü için Dünya Bankası ile çalışarak yaklaşık 400 milyon avroluk finansman sağladık. Kıyıya komşu olan tüm illerde atık su arıtma tesislerinin kabiliyetini içeriğini değiştiriyoruz. Okyanuslar konusunda zaman daralıyor. Dünya okyanusların koruma altındaki oranı ile 2030 hedefleri arasında halen daha büyük bir mesafe var. İşte bu nedenle 5 yıl sonra COP31'e baktığımızda biz toplantı sayılarını hatırlamak istemiyoruz. Verilen taahhütleri tekrar etmek istemiyoruz. İşte bu nedenle 5 yıl sonra biz netice almak istiyoruz. Projelerin finansmana ulaşıp ulaşmadığını, kıyılar daha dirençli hale gelip gelmediğini, gelişmekte olan ülkelerin bu imkanlardan faydalanıp faydalanmadığını görmek istiyoruz. İnşallah Trabzon'da diyaloğu başlatacağız. Antalya'da ortak iradeyi oluşturacağız. Sonrasında bu iradeyi dünyanın farklı kıyılarına taşıyacağız. Sözü eyleme, hedefi projeye, projeyi sonuca dönüştüren bir COP31 için hep birlikte çalışacağız. Çünkü denizlerin geleceği kıyıların geleceğidir. Kıyıların geleceği insanlığın geleceğidir. İnsanlığın geleceği birlikte koruyabildiğimiz bu insanlığın mavi vatanına bağlıdır' dedi.

'AMERİKA'NIN ÖZEL SEKTÖRÜ BUNU NET BİR ŞEKİLDE İSTİYOR'

Bakan Kurum, ABD'nin COP31 sürecine yönelik tutumuna ilişkin, 'Amerika hükümet olarak geri adım atmış olabilir ama ben Amerika'daki odalara kayıtlı şirketlerle görüştüm. İşte Google, Apple, Amazon, Amerika'nın hatta dünyanın ekonomisine yön veren büyük firmalar. Evet, hükümet bu yönde bir karar aldı ama biz üretimi yapan sanayiciler ve üreticiler olarak böyle düşünmüyoruz. 'COP31'de Amerika'yı temsilen ne yapmamız gerekiyorsa biz de bu başlıklarda çalışmak istiyoruz' dediler. Neticede Amerika'nın özel sektörü bunu net bir şekilde istiyor. Ben toplumun da istediğini düşünüyorum. Bugün Amerika hükümeti böyle bir karar almış olabilir ama bir önceki dönemde bu işe liderlik etmek için bir mücadele vardı; onu da gördük. Dolayısıyla biz bu farklı bakışları bir kenara koyup asıl olan hedefe doğru kararlı adımları atmak zorundayız. Bugün böyle yarın farklı olabilir. Dün bütün üretimini Çin'de yapan ülkeler, bugün üretimi Çin'den nasıl çekerim çabası yapıyorlar. Yani doğru karar verip vermemek o ülkelerin geleceğini de doğrudan dolaylı etkiliyor. Çin ile görüşüyoruz. Çin sürece katılım sağlıyor, herhangi bir problem yok. Hatta ben Çin'i tebrik ediyorum. Böyle büyük bir coğrafya böyle büyük bir nüfusta bu dönüşüme kendi ülkesine liderlik ediyor. Elektrikli araçlardan tutun da işte yenilenebilir enerji üretim tesislerine kadar hem ülkesine hem de dünyanın farklı coğrafyalarında yatırımlar yapıyorlar. Yatırım fırsatları arıyorlar. Dolayısıyla Çin'de böyle bir problem yok. Rusya'yla aynı şekilde görüşmeleri yürütüyoruz. Sonuçta burada iklim değişikliği ile mücadele edeceksek ortak mutabakatta bir araya gelmemiz gerekiyor. Ben bir sorun görmüyorum. Amerika bugün böyle düşünüyor yarın farklı düşünebilir. Hiç önemli değil. Sonuçta insanı istiyor, sektörü istiyor, finans kuruluşları istiyor. Hükümet de doğrudan dolaylı zaten yatırımını ülkeye çekmek adına enerji kaynaklarını çeşitlendirmek adına yatırım yapıyor mu, yapıyor. Yapmak zorunda mı zorunda. İşte yaşadığımız krizler bunu bize gösteriyor. Dolayısıyla böyle bir sorun yok' diye konuştu.

'YAŞADIĞIMIZ KRİZLERDE TÜRKİYE BARIŞIN, HUZURUN ADRESİ OLMUŞ'

Bakan Kurum, küresel iklim hedeflerine ulaşılması için trilyonlarca dolarlık finansmana ihtiyaç bulunduğunu belirterek, 'Biz aslında Türkiye olarak dış politikadaki duruşumuzla o eşitlik ve hakkaniyet konusunda dünyada ender ülkelerden bir tanesiyiz. Sayın Cumhurbaşkanımızın yürütmüş olduğu dış politika bunu net bir şekilde gösteriyor. Bugün yaşadığımız krizlerde Türkiye barışın, huzurun adresi olmuş. Yaşadığımız gerek Orta Doğu'daki krizlerde, dünyanın başka coğrafyalarındaki krizlerde, Türkiye ara bulucu olmuş. Ara bulucu rolü üstlenmiş. Rusya Ukrayna ve diğer krizlerde bu tavrı sergiledik. Dolayısıyla burada da UNFCCC konusunda, COP sürecinde de bu tarafsızlığı ve güveni tüm dünyaya gösterdiğimizi düşünüyorum. Finansman konusunda şu an harcanan finansman özel sektörle birlikte 1,7 trilyon dolar seviyesinde. Ama o hedefleri yakalayabilmemiz için 7,50 ile 9 trilyon dolar para harcamamız gerekiyor. Burada taahhütlerin bir an önce uygulamaya dönmesi ve taahhütlerin gerçekleştirilmesi birinci öncelik. O yüzden tüm dünya ülkelerinde bu noktada taahhütlerini gerçekleştirmeye çağırıyoruz. Bu süreci takip ediyoruz. Bir taraftan şöyle bir sorun var; diyelim para var ama proje yok yani gelişmekte olan bir ülkenin bugün arıtma testi ile ilgili bir projesi yok. Temiz enerji ile ilgili bir projesi yok. O yüzden de uygulama mekanizması dediğimiz mekanizmayı hayata geçiriyoruz' ifadelerini kullandı.

'DAHA FAZLA FİNANSMAN AYIRMAMIZ GEREK'

Finansmanın daha verimli kullanılması gerektiğini vurgulayan Kurum, şöyle konuştu:

'New York'ta 6 pilot ülkeyi açıklayacağız. Burada çalışmaları başlattık. Hatta Maliye Bakanlığımızla bu projenin geliştirilmesi için Türkiye olarak görüşmelerimizi de yaptık. Proje mekanizmasını kurabilmek için bir hibe desteği de sağlayacağız. Bu mekanizma hayata geçtiğinde hem verimliliği esas alacağız yani daha az parayla daha çok netice alacağımız işlere odaklanacağız. Uygulamayla projeyi birleştireceğiz. Bu hedefleri ortaya koyduk bu hedefleri koyduğumuzda doğrudan veya dolaylı ama merkezi hükümet ama özel sektör bu işleri yapabilmek için bütçesini arttırmak zorunda. Yaşadığımız süreçte aslında bu işe daha fazla bütçe ayırmamız gerektiğini söylüyor. İstediğiniz kadar krizlerden bahsedelim, sonuçta Avrupa eğer fosil yakıtlardan uzaklaşacaksa kendi enerjisini sağlayacaksa yenilenebilir enerjiden, nükleer santralden, hidrojen teknolojisinden başka çaresi yok. Fosil yakıtınız yoksa mecbursunuz. Dolayısıyla buradaki fırsatı teknolojiyi onlar kullanacak. Yatırımlarını çeşitlendirecek. Enerji ihtiyacını bu anlamda kendi sınırları içerisinde giderecek. Bütçe de aslında doğrudan o konulara o projelere aktarılmış olacak. Eylem gündemini yakalıyor olmamız bu işe daha fazla finansman ayırmamız gerektiğini zaten bize gösteriyor. Amacımız da bu hedefleri hayata geçirmek.' (DHA)

Kaza, saat 09.00 sıralarında Bolu Dağı'nın D-100 kara yolu geçişinde meydana geldi. İstanbul yönüne giden Bayram Ateş yönetimindeki 14 BA 080 otomobil, yol kenarında ot temizliği yapan Karayolları işçisi Halit Günay'a çarptı. Aynı yönde giden başka bir otomobil de kaza yapan otomobile çarptı. Çevredekilerin ihbarı üzerine kaza yerine sağlık, polis ve jandarma ekibi sevk edildi. Kazada ağır yaralanan işçi, sağlık ekibi tarafından hastaneye kaldırıldı.

Kazaya ilişkin soruşturma başlatıldı. (DHA)

Olay, saat 04.00 sıralarında Koçak Mahallesi'nde meydana geldi. Tahir Yumuşakkaya iddiaya göre kayınbiraderi Mücahit K. ile gece birlikte alkol aldı. Bir süre sonra Mücahit K. ablası H.Y.'ye şiddet uyguladığı gerekçesiyle Tahir Yumuşakkaya ile tartıştı. Tartışma kısa sürede büyüyerek kavgaya dönüştü. Mücahit K. yanındaki bıçakla Yumuşakkaya'yı yaraladı. İhbarla olay yerine sağlık ve jandarma ekipleri sevk edildi. Ekiplerin yaptığı kontrollerde Yumuşakkaya'nın yaşamını yitirdiği belirlendi. Tahir Yumuşakkaya'nın cenzaesi Erbaa Devlet Hastanesi'ne morguna konuldu. Mücahit K. ise jandarma ekiplerinin yaptığı çalışmayla kısa sürede yakalandı.

Olayla ilgili soruşturma sürüyor. (DHA)

Olay, Bayramca Mahallesi Okul Caddesi 12. Sokak'ta bulunan 4 katlı binanın son katındaki dairede meydana geldi. Ünye Belediyesi'ne ait sosyal tesislerde çalıştığı öğrenilen 2 çocuk babası Murat Kuyu'dan bir süredir haber alamayan yakınları, durumundan şüphelenerek evine gitti. Daireye giren yakınları, Kuyu'yu odasında hareketsiz halde buldu. İhbar üzerine adrese polis ve sağlık ekipleri sevk edildi. Sağlık ekiplerinin yaptığı kontrolde Murat Kuyu'nun hayatını kaybettiği belirlendi.

Kuyu'nun cenazesi, kesin ölüm nedeninin belirlenmesi için Ünye Devlet Hastanesi morguna kaldırıldı.

Olayla ilgili inceleme sürüyor.

Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi Hastanesi çevresindeki araç trafiğini rahatlatmak adına yürütülen projede, bölgeden geçen DSİ kanalı kapatılarak açık otopark alanına dönüştürüldü. Taşkın riskine karşı gerekli önlemlerin alınmasının ardından tamamlanan 200 araçlık otopark alanında incelemelerde bulunan Belediye Başkanı Mehmet Kemal Yazıcıoğlu, bölgedeki ulaşım sorununa yönelik adımların devam edeceğini ifade ederek, ''Burada biliyorsunuz DSİ'nin bir kanalı var idi. Bu kanalı DSİ ile görüşerek kapattık. Taşkınlara karşı önlemlerimizi aldık. Burayı bir açık otopark haline getirdik. Üniversite Hastanesi losyonunda trafik ile çok ciddi bir problemimiz var. Burada 200 araç kapasiteli bir alan oluşturduk. Bu üniversite hastanesi çevresinde bir rahatlama olacak. Belediye olarak üniversite kavşağında bir düzenleme yapacağız. Bu otoparkımızı da bu gün itabariyle bariyerleri kaldırarak, vatandaşlarımızın hizmetine sunacağız'' dedi. (DHA)

Akşam saatlerinde Eflani ilçesi Güngören köyünün Mahmutlar Mahallesi'nde İhsan Badem'e ait ot balyalarının istiflendiği alanda yangın çıktı. İhbar üzerine bölgeye jandarma ve itfaiye ekipleri sevk edildi. Ekiplerin müdahalesiyle yangın kontrol altına alındıktan sonra söndürüldü. Yangında 3 bin balya ot küle dönerken, balyalarının arasında bulunan 10 ton buğday ise kurtarıldı. Yangının çıkış nedeninin belirlenmesi için inceleme başlatıldı. (DHA)

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, yarın düzenlenecek toplu açılış töreni ve çeşitli programlara katılmak üzere memleketi Rize'ye geldi. Rize-Artvin Havalimanı'nda çiçeklerle karşılanan Cumhurbaşkanı Erdoğan, buradan Güneysu ilçesine geçti. Burada hemşerileri tarafından coşkuyla karşılanan Erdoğan, Merkez Camii önünde kendisini bekleyen vatandaşları selamladı. Otobüs içerisinden kısa bir konuşma gerçekleştiren Erdoğan, gençlerle fotoğraf çekildi. Hemşerilerini selamlayan Cumhurbaşkanı Erdoğan, burada yaptığı konuşmada, 'Sevgili hemşerilerim sizleri Güneysu'da böyle bir güzel yaz akşamında en kalbi duygularla eşimle birlikte selamlıyoruz. Gecemiz kutlu olsun, geleceğimiz aydınlık olsun inşallah. Rabbim yar ve yardımcımız olsun. Sizleri bu güzel yaz akşamında tüm bakan arkadaşlarım ve parti teşkilatımla en kalbi duygularla selamlıyorum. Birliğiniz, beraberliğiniz daim olsun. Bu birlik beraberlik içerisinde Rabbim bizlere daha nice başarılar nasip etsin. Bu birliğinizi, beraberliğinizi daim kılsın. Sizlerden bu konuda her zaman bugüne kadar olduğu gibi aynı birlikteliği, aynı beraberliği, aynı gayreti bekliyoruz. Bu birlik bu beraberlik içerisinde önümüzde yaklaşan seçimleri başarıyla inşallah atlatacağımıza olan inancımı da yeniliyorum. Sizleri çok daha fazla bekletmeden ailelerinizle birlikte bu yaz akşamını geçirmenizi istiyorum. Sayın Vali'mden de öğrendiğim kadarıyla 'Bu sene mevsim bayağı iyi geçiyor 'dedi. Buna da sevindim. Bu mevsim şartlarıyla inşallah çaylıklarda da herhalde fazla yorulmuyorsunuz. Rabbim yar yardımcınız olsun diyorum. Tüm geçmişlerimize rahmet okuyor, hepinizi Allah'a emanet ediyorum' ifadelerini kullandı. (DHA)

Olay, Taşköprü ilçesine bağlı Dereköy Dikmen Mahallesi'nde meydana geldi. Hasan Tekeci, kuşburnu toplamak için gittiği ormanda dengesini kaybedip, 30 metre yükseklikten yuvarlandı. İhbar üzerine bölgeye Jandarma, sağlık ve AFAD ekipleri sevk edildi. Ekiplerin engebeli arazide yürüttükleri arama kurtarma çalışması sonunda Tekeci'ye ulaşıldı. Tekeci, yaralı halde bulunduğu yerden çıkarıldı. Sağlık ekiplerinin ilk müdahalesinin ardından Hasan Tekeci, ambulansla hastaneye kaldırıldı. (DHA)

Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum ile Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu, Okyanuslar, İklim ve Mavi Ekonomi Üst Düzeyli Bakanlar Oturumu'nun ardından, Uzunkum Yaşam Alanı Millet Bahçesi Fidan Dikim ve Temel Atma Töreni'ne katıldı. Törende konuşan Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu, ' Bugün burada, Beşirli sahilindeki dolgu alanı üzerinde; Trabzon'u deniziyle yeniden kucaklaştıracak, sahilini çağdaş, yeşil ve insan odaklı bir yaşam alanına dönüştürecek büyük bir vizyon projesi olan Uzunkum Yaşam Alanı Millet Bahçesi'nin fidan dikim törenini gerçekleştiriyoruz. Trabzon'a yakışır, deniziyle bütünleşmiş, canlı bir yaşam merkezi inşa ediyoruz. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığımız, TOKİ'miz, Trabzon Büyükşehir Belediyemiz, Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğümüz ve Karayolları Genel Müdürlüğümüzün omuz omuza yürüttüğü bu proje; sadece Trabzon'un değil; Doğu Karadeniz'in en güzel sahil düzenleme projelerinden biri olarak tarihe geçecek ve Trabzon'a mühür vuran bir proje olacaktır. Rabbim hayırlısıyla tamamlamayı nasip etsin' dedi.

'RABB'İM BU PROJEYİ DE TAMAMLAMAYI AK PARTİMİZE NASİP EDECEK'

Samsun-Sarp demiryoluyla ilgili açıklamalarda bulunan Bakan Uraloğlu, '10 gün önce Trabzon kent içi ulaşımına güçlü bir nefes aldıracak Trabzon Raylı Sistem Hattı'nın temelini attık. Hattımız tamamlandığında günlük 150 bin hemşerimize hizmet sunacağız. Kent içi raylı sistemle tanıştırdığımız Trabzon'umuzu hızlı tren ile tanıştıracak projemiz de hayata geçecek inşallah. Trabzon ile Samsun arasını 2 saate düşürecek Samsun-Trabzon-Sarp hızlı tren demiryolu projemiz ile Samsun'dan itibaren; Ordu, Giresun, Trabzon, Rize ve Artvin olmak üzere tüm kentlerimizi birbirine bağlamış olacağız. Yapım çalışmalarına Kırıkkale-Çorum arasında başladık. Hattımızın devamında Havza'ya kadar uzanan güzergahta; Çorum-Merzifon ve Merzifon-Havza kesimlerinin ihalelerini de gerçekleştirdik. Canı gönülden inanıyoruz ki Rabbim bu projeyi de tamamlamayı AK Partimize nasip edecek' diye konuştu.

BAKAN KURUM: KARADENİZ'İN CAZİBE MERKEZİ OLACAK

Uzunkum'un Karadeniz'in cazibe merkezi olacağını söyleyen Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, 'Bugün de muazzam bir eserin daha temelini atmak için Uzunkum'dayız. Hatırlarsınız geçtiğimiz yıl yine Uzunkum'da sizlerle buluşmuş; Sayın Cumhurbaşkanımızın teşrifleriyle gerçekleştirdiğimiz toplu açılış töreninde, Karadeniz'in incisi Trabzon'umuza bu büyük eserin sözünü vermiştik. Hamdolsun, bir kez daha verdiğimiz sözün arkasında duruyoruz. İnanın kardeşlerim bu proje anlatmakla bitmez. Bu projeyle; yaklaşık 397 bin metrekarelik alanda çalışma yürütecek, bu alanın da yarısından fazlasını yeşil alan olarak düzenleyeceğiz. Bu güzel alanda on binlerce ağacı, bitkiyi toprakla buluşturacağız. Bisiklet ve gezinti yollarıyla annelerimiz, babalarımız Karadeniz'in karşısında huzurla yürüyüş yapacak, gençlerimiz bisikletlerine binecek, spor yapacak. Karadeniz'in incisi Trabzon'umuzu ait olduğu yerle, denizle daha da yakınlaştıracağız. Bu projeyi biz; Trabzonlu kardeşlerim ve burayı ziyarete gelen misafirlerimiz rahatça denizle buluşsun, derin bir nefes alsın diye tasarladık. İnşallah burası sadece Trabzon'un değil; tüm Karadeniz'in cazibe merkezi olacak. Burada vatandaşlarımıza öyle imkanlar sunacağız ki, geleceğin Trabzon'unu adeta bugünden kuracağız' dedi.

'İLERİ BİYOLOJİK ATIKSU ARITMA TESİSİ'Nİ TRABZON'UMUZA KAZANDIRIYORUZ'

Trabzon'a İleri Biyolojik Atıksu Arıtma Tesisi'nin kazandırılacağını söyleyen Bakan Kurum, 'Hazır bugün Trabzon'umuzun geleceğini konuşuyorken, sizlerle iki büyük adımımızı daha paylaşmak istiyorum. Trabzon'un atık meselesini kökten çözecek, atığı enerjiye dönüştürecek büyük bir yatırımı şehrimize kazandırıyoruz. Trabzon'umuzun ve bölgemizdeki belediyelerin atıklarını modern yöntemlerle yönetecek, günlük yaklaşık 1.000 ton kapasiteli Atıktan Enerji Üretim Tesisi için çalışmalarımızı sürdürüyoruz. Bu tesisle çöpü yük olmaktan çıkaracağız, enerjiye dönüştüreceğiz. Depolama alanlarının üzerindeki baskıyı azaltacağız. Trabzon'umuzu atık yönetiminde Karadeniz'e örnek olacak bir şehir haline getireceğiz. Ama bir büyük adımımız daha var. Bu kez doğrudan Karadeniz'imiz için, denizimizin geleceği için harekete geçiyoruz. Ortahisar ve Yomra'da yaşayan yaklaşık 1 milyon hemşehrimize hizmet edecek, günlük 200 bin metreküp kapasiteli İleri Biyolojik Atıksu Arıtma Tesisi'ni Trabzon'umuza kazandırıyoruz. Bu yatırımla Trabzon'un arıtma meselesini köklü biçimde çözeceğiz. Atık suların denizimizde oluşturduğu baskıyı azaltacağız. Karadeniz'imizi daha temiz, kıyılarımızı daha sağlıklı, Trabzon'umuzu daha yaşanabilir hale getireceğiz' diye konuştu.

'İLK 1071 KİRALIK KONUTUMUZUN ANAHTARLARINI EKİM AYI İÇERİSİNDE TESLİM EDECEĞİZ'

Kiralık konut projesiyle ilgili detaylı bilgileri paylaşan Bakan Kurum, 'Şimdi de asrın inşası başarımızı 81 ile taşıyoruz. Biliyorsunuz, 'Ev Sahibi Türkiye' diyerek; 81 ilimizde 500 bin sosyal konut hedefimiz için kuralarımızı çektik, temellerimizi attık. Trabzon'umuza da 2 bini Ortahisar'ımızda olmak üzere 3 bin 734 yuvamızı hızla inşa ediyoruz. Ama bu projemizde bir de kiralık konutlarımız var. Sosyal konut hamlemizin yanında ilk kez İstanbul'da başlatacağımızı duyurduğumuz kiralık konut projemizde de çalışmalarımızı tamamladık. İstanbul'da inşa edeceğimiz 100 bin sosyal konuta ek olarak, 15 bin kiralık konutu da vatandaşlarımızın hizmetine sunacağız. TOKİ'miz tüm hukuki altyapıyı hazırladı, takvimimizi adım adım belirledik. Şimdi detayları açıklıyorum. Kiralık konutlarımızı Ataşehir, Sancaktepe, Ümraniye, Üsküdar bulunacak. Maltepe, Tuzla, Kartal Başakşehir, Gaziosmanpaşa, Beyoğlu, Güngören, Arnavutköy'de planladık. Evlerimizi 3 yıllığına kiralayacağız. 3 yılın ardından yeni hak sahiplerini yine kura ile belirleyeceğiz. 18 yaşını tamamlamış, evli, Türkiye Cumhuriyeti vatandaşları, aylık hane geliri 100 bin liradan az olanlar kampanyadan faydalanabilecek. Burada başvuracak kişinin en az 1 yıl İstanbul'da ikamet ediyor olması şartını arayacağız. Yine üzerinde tapuda kayıtlı konutu olmaması da şartlarımızdan. Gelelim fiyatlara. İlçelere göre kiralar ne kadar hepsini çıkardık ve vatandaşlarımızın konuta ulaşımını kolaylaştırmak, piyasayı dengelemek adına da 4 ayrı büyüklükteki evlerimizi, piyasa rayiçlerinin çok altında kira bedelleriyle vatandaşlarımızın kullanımına sunacağız. 1+1 konut için 10 bin lira, 2+1 konut için 12 bin liradan başlayan tutarlar belirledik. 3+1 konutlar 15 bin, 4+1 konutlar ise 18 bin liradan başlayan fiyatlarla kiralanacak. Hiç vakit kaybetmeyeceğiz. 14 Eylül'de başvuruları alacağız. Hemen hak sahiplerini tespit edeceğiz. Ve Sayın Cumhurbaşkanımızla birlikte ilk 1071 kiralık konutumuzun anahtarlarını Ekim ayı içerisinde teslim edeceğiz Bu adımımızla zaten düşme seyrine giren kira fiyatlarını inşallah daha da düşüreceğiz. Kimsenin barınma kaygısı çekmediği, yuvaların huzurla dolduğu bir Türkiye için durmadan, yorulmadan çalışmaya devam edeceğiz. Hayırlı uğurlu olsun diyorum' ifadelerini kullandı. (DHA)

Efnan KÖSE-Nurullah CABRİ/TRABZON, (DHA)-

Kaza, sabah saatlerinde Bülent Ecevit Üniversitesi Hastanesi önünde meydana geldi. Diş tedavisi için özel halk otobüsüyle hastaneye gelen Coşkun Bilici, acil servis önünde otobüsten indi. Bilici, karşıya geçmeye çalıştığı sırada Tolga K. yönetimindeki 67 HO 8009 plakalı özel halk otobüsünün hareket etmesi sonucu aracın altında kaldı. Hastane personelinin olay yerinde yaptığı ilk müdahalenin ardından acil serviste tedaviye alınan Bilici, burada yaklaşık 1,5 saat süren müdahaleye rağmen kurtarılamadı. Bilici'nin cenazesine otopsi yapılacağı öğrenildi. Özel halk otobüsü şoförü Tolga K. ise polis tarafından gözaltına alındı.

Kazayla ilgili başlatılan soruşturma sürüyor. (DHA)

OMÜ Ziraat Fakültesi Tarımsal Yapılar ve Sulama Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Yusuf Demir, yapay zeka uygulamalarının enerji tüketimi üzerinden oluşturduğu su ve karbon ayak izinin Samsun özelinde kişi başına düşen miktarını hesaplayarak, yapay zekanın çevresel etkilerine dikkat çekti. Yapay zeka uygulamalarının su ayak izinin teorik olarak hesaplanabileceğini belirten Prof. Dr. Yusuf Demir, 'Yapay zeka uygulamalarının su ayak izinin hesaplanabilirliği henüz yaygın şekilde yapılmasa da teorik olarak mümkün. Bunun için enerji tüketimi ve enerji üretimindeki su kullanımı gibi dolaylı faktörler dikkate alınır. Büyük dil modelleri ve derin öğrenme ağları yüksek enerji tüketir. Elektrik üretiminde kullanılan su miktarı ise enerji türüne ve üretimin yapıldığı bölgeye göre değişir' diye konuştu.

'YAPAY ZEKA UYGULAMALARININ ENERJİ TÜKETİMİ, FARKLI ŞEHİRLERDE FARKLI SONUÇLAR DOĞURABİLİR'

Kişi başına düşen yapay zeka su ayak izinin hesaplanmasında etkili olan faktörleri sıralayan Prof. Dr. Demir, 'Su ayak izi; mavi su, kaynaklardan çekilen su, yeşil su, yağış suyu ve gri su, suyun temizlenmesi için gereken miktar olmak üzere üç bileşenden oluşur. Yapay zekanın su ayak izinin hesaplanmasında enerji tüketimi, kullanılan su kaynakları, suyun kirlenme potansiyeli ve veri merkezlerinin soğutma sistemleri dikkate alınır. Veri merkezleri yüksek miktarda enerji tüketirken, enerji üretimi ve sunucuların soğutulması sırasında da su kullanılabilir. Samsun'da kişi başına düşen yapay zeka su ayak izini hesaplamak oldukça karmaşıktır. Elektrik üretiminde su kullanımı, veri merkezi yoğunluğu, su kaynaklarının sınırlı olması ve mevsimsel kuraklık bu değeri etkileyebilir. Samsun'un 2023 itibarıyla yaklaşık 1,4 milyon nüfusu vardır. Türkiye'nin toplam elektrik tüketimi 300 teravatsaat (TWh) civarındadır. Samsun'un Türkiye genelinin yüzde 1-2'si kadar elektrik tükettiği varsayılırsa yıllık tüketim 3-6 TWh arasında kabul edilebilir. Termik santrallerde 1 kilovatsaat (kWh) enerji başına 0,3-0,6 litre su tüketildiği varsayılırsa Samsun'da elektrik üretimi için yıllık 900 milyon ila 3,6 milyar litre su tüketildiği öngörülebilir. Veri merkezlerinde yıllık 100 bin MWh enerji tüketiminin 200 bin-300 bin metreküp su tükettiği kabul edilirse bu 200 milyon litre suya denk gelir. Buna göre Samsun'da yapay zeka ile toplam su tüketimi 1,1 milyar litre ila 3,8 milyar litre arasında, kişi başına yapay zeka su tüketimi ise 785 litre ile 2 bin 714 litre arasında hesaplanabilir' dedi.

'KARBON AYAK İZİ, KULLANILAN ENERJİNİN TÜRÜNE VE KAYNAĞINA GÖRE DEĞİŞİR'

Yenilenebilir enerji kullanımının artması halinde karbon ayak izinin düşebileceğini söyleyen Prof. Dr. Demir, şöyle konuştu:

'Ülkemizde kişi başına ortalama günlük su tüketiminin 4 bin litre ile 5 bin 500 litre arasında değiştiği göz önüne alındığında, yapay zeka uygulamalarıyla harcanan suyun miktarı ve önemi daha net anlaşılmaktadır. Bu sonuçlar tahmini olmakla birlikte enerji üretiminde kullanılan su, veri merkezlerinin büyüklüğü, enerji kaynakları ve yerel yoğunluk gibi değişkenlere göre farklılık gösterebilir. Yapay zekanın karbon ayak izi hesaplanırken eğitim ve uygulama süreçlerindeki enerji tüketimi ile enerji üretiminden kaynaklanan karbon salınımı dikkate alınır. Büyük dil modelleri ve derin öğrenme ağları yüksek işlem gücü gerektirir. Fosil yakıtlarla üretilen elektrik de karbon emisyonlarına yol açar. Samsun'un yıllık elektrik tüketimi Türkiye toplamının yüzde 1-2'si kabul edildiğinde 3-6 TWh civarında hesaplanabilir. Ortalama olarak 1 kWh elektrik üretimi için yaklaşık 0,4-0,5 kilogram karbondioksit salınımı gerçekleştiği varsayılırsa Samsun'daki yıllık toplam karbon salınımı 1 milyon 240 bin ton ile 3 milyon 40 bin ton karbondioksit arasında olabilir. Samsun'da yapay zeka ve enerji üretiminin sebep olduğu karbon ayak izi kişi başına 0,89 ton ile 2,17 ton karbondioksit arasında olabilir. Günlük karbon ayak izi ise tahminen 2,4 kilogram ile 5,95 kilogram karbondioksit arasındadır. Bu sonuçlar yalnızca yapay zeka ve veri merkezlerinden kaynaklanan karbon ayak izini kapsar. Ulaşım, ev ısıtma ve tarım gibi diğer kaynaklar bu değeri artırabilir. Yenilenebilir enerji kullanımının artması halinde karbon ayak izi düşürülebilir.' (DHA)

Zonguldak Belediyesi tarafından işletilen Kapuz Plajı Sosyal Tesisleri, yaz sezonunun sona ermesi gerekçesiyle 7 Eylül'de kapatıldı. Ancak yoğun talep üzerine karar 8 Eylül'de iptal edilerek plaj yeniden hizmete açıldı. Plajın yeniden açılmasının ardından kent genelinde olumsuz hava koşulları nedeniyle denize girilmesi, valilik kararıyla yasaklandı. 2 gün süren yasak, hava koşullarının düzelmesiyle sona erdi. Bugün vatandaşlar yeniden sahillere geldi.

Kapuz Plajı'nda şezlong, şemsiye, cankurtaran ve kantin hizmetleri devam ederken, mutfak bölümünün kapalı olduğu belirtildi. Yaz boyunca salı ve perşembe günleri uygulanan 'kadınlar günü' de sona erdirildi. Plajın deniz sezonu bitene kadar açık kalacağı belirtildi.

'DENİZ SUYUNUN SOĞUMASINA GÖRE PLAJIMIZI KAPATACAĞIZ'

Kapuz Plaj Tesis Amiri Ahmet Yazıcı, yaz aylarının geride kalmasına rağmen deniz sezonunun devam ettiğini belirterek, 'Okulların açılmasıyla beraber azalma var. Deniz suyu 20 derecelerde. Hizmetlerimizin hepsi aynı şekilde devam ediyor. 6 cankurtaranımız mevcut, devam ediyoruz. Peyderpey, biraz okul açıldığı için azalma olduğundan birkaç elemanımızı dağıttık. Yemek haricinde kantin, şezlong, şemsiye, cankurtaran hizmetlerimiz aktif şekilde açık. Talep de var. Havalar güzel. Azalma, okulların açılmasıyla ilgili. Deniz sıcaklığı ve hava şartlarının iyi gitmesi durumuna göre devam ettireceğiz. Eylül'den sonra da devam edebilir, hava şartlarına göre. Deniz suyunun soğumasına göre plajımızı kapatacağız. Ondan sonra da öğrenciler için çalışma salonumuz var, onun sezonu açılıyor' dedi.

Yılmaz Mesci isimli vatandaş ise 'Artık sezonun son günleri. Bizim yaşadığımız yer burası zaten. Büyük şehirlere göre çok uygun şekilde herkes buraya gelip denizden istifade ediyor. Bu bir nimettir' diye konuştu. (DHA)

Süper Lig'in 5'inci haftasında cumartesi günü deplasmanda Eyüpspor ile karşlacak olan Çaykur Rizespor hazırlıklarını sürdürdü. Mehmet Cengiz Tesisleri'nde teknik direktör Recep Uçar yönetiminde gerçekleştirlen antrenman öncesi yeşi-mavililerin bu sezon kadrosuna kattığı orta saha oyuncusu Can Bozdoğan, açıklamalarda bulundu. Bozdoğan, 'Bana Rizespor'dan bir ilgi olduğu iletildi. Transfer sezonu kapanıyordu, süreç oldukça hızlı gelişti ama burada olduğum için çok mutluyum. Tamamen hazır olmak için biraz daha süreye ihtiyacım olacak ancak şu an bile kendimi oldukça hazır hissediyorum' diye konuştu.

'ŞEHİR ÇOK YEŞİL VE SAKİN'

Rize'ye gelmeden önce şehir hakkında araştırmalar yaptığını anlatan genç futbolcu, 'Çok yeşil, güzel ve oldukça sakin bir yer. Buraya geldiğimde bunu çok daha rahat hissediyorum. Burada olmaktan gerçekten çok mutluyum' ifadelerini kullandı.

'EYÜPSPOR'DAN DAHA İYİ BİR TAKIMIZ'

Süper Lig'in giderek büyüyen ve kaliteli oyuncuları çeken önemli bir platform olduğuna dikkat çeken Bozdoğan, takımın son durumu ve oynayacakları Eyüpspor maçı hakkında şunları söyledi:

'Geçen hafta maalesef şanssız bir yenilgi aldık. Daha iyi oynadığımız ve daha fazla pozisyona girdiğimiz bir maçtı. Şu anda 6 puanımız var ve önümüzde

iki önemli deplasman maçı bulunuyor. İyi bir takımız ve birlikte iyi şeyler yapacağımıza inanıyorum. Eyüpspor iyi bir takım ama biz daha iyi bir takım olduğumuzu düşünüyoruz. İnşallah bu maçtan galibiyetle döneceğiz.'

'TARAFTARIMIZA KALİTEMİ GÖSTERMEK İSTİYORUM'

Son olarak yeşil-mavili taraftarlara mesaj gönderen Can Bozdoğan, 'Daha önce maçı statta izledim ve taraftarımızla tribündeyken buluşma şansım oldu.

Fakat bir an önce tamamen hazır olarak onların önünde sahaya çıkmak istiyorum. Seyircilerimize kalitemi göstermek ve takımımla beraber onlara galibiyetler yaşatmak için sabırsızlanıyorum' diyerek sözlerini tamamladı.

Olay, dün öğle saatlerinde Rize-Artvin Havalimanı'nın kuzeybatısında, Çayeli ilçesi sahilinden yaklaşık 4 mil açıkta meydana geldi. Gürcistan'ın Batum Havalimanı'ndan Ordu-Giresun Havalimanı'na gitmek üzere kalkış yapan F-JIGU tescilli 'Aerospool WT-9 Dynamic' tipi hafif uçak havada motor arızası yaşadı. Rize-Artvin Havalimanı kulesiyle iletişime geçerek acil durum bildiren uçak ardından denize acil iniş yaptı. İhbar üzerine Sahil Güvenlik gemisi, botlar ve dalış timi bölgeye sevk edildi. Ekiplerin hızlı müdahalesiyle denize sorunsuz iniş yapan uçaktaki Belçika uyruklu pilot Christian Peiffer ile Vlasselaer Werner'i sağ ve bilinci açık şekilde kurtarıldı. Kıyıya çıkarılan 2 kişi, ambulanslarla Kaçkar Devlet Hastanesi'ne kaldırıldı. Kurtarılan pilotun Vlasselaer Werner'in Avrupa Birliği (AB) Sayıştayı Kabine Şefi olduğu öğrenildi. Arel-Air havacılık kulübü üyesi olan Werner ve Peiffer'in, Gürcistan'da düzenlenen 'Private Pilot Expedition to Georgia 2026' etkinliğine katıldıkları ve Avrupa'ya dönüş yolunda oldukları belirtildi.

UÇAK LİMANA ÇEKİLDİ

Denize iniş yapan uçak halatla bağlandığı polis teknesiyle Pazar Sahil Güvenlik Komutanlığı Limanı'na çekildi. Vinçle denizden kıyıya çıkarılan uçak, uzman ekipler tarafından incelemeye alındı. Uçakta uzman ekiplerin incelemeleri sürerken, Kaçkar Devlet Hastanesi'nde sağlık kontrolleri yapılan ve durumları iyi olan 2 kişi, tamamlanan tedavilerinin ardından taburcu edildi. Belçika uyruklu 2 kişinin, ifade işlemleri sonrası ülkelerine gideceği öğrenildi. (DHA)

Trabzon'da Mavi Diyalog-Okyanus ve Denizlerde İklim Değişikliği ve Dirençlilik Programı, Okyanuslar, İklim ve Mavi Ekonomi Üst Düzeyli Bakanlar Oturumu düzenlendi. İklim değişikliğinin denizler üzerindeki etkileri ve mavi ekonomi stratejilerinin masaya yatırıldığı programa COP31 Başkanı, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu, Trabzon Valisi Tahir Şahin, AK Parti Trabzon milletvekilleri Adil Karaismailoğlu, Yılmaz Büyükaydın ve Vehbi Koç, Trabzon Büyükşehir Belediye Başkanı Ahmet Metin Genç ile yabancı ülke temsilcileri katıldı.

'KİMİMİZİN SOYADI KARADENİZ, KİMİMİZİN AKDENİZ'

Programda konuşan Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu, Mavi Diyalog programının önemine vurgu yaparak, 'Okyanusların çığlığına kulak vereceğimiz Mavi Diyalog programı vesilesiyle sizlerle bir arada olmaktan büyük memnuniyet duyuyorum. Akdeniz havzasındaki ülkeler arasında denizin dilini en iyi anlayan, denizle aynı dili konuşan bir millet olarak, denizlerimizi mavi vatan olarak görmemiz de bunun doğal bir sonucudur. Hatta Mavi vatanımıza öyle sevdalıyız ki bizler çocuklarının adını 'Deniz, Ege, Derya, Bahri' koyan bir milletiz. Kimimizin soyadı 'Karadeniz', kimimizin 'Akdeniz.' Bu nedenle bir yandan, ülkemizin küresel ölçekte rekabet gücünü artıracak adımları atarken, denizlerimizin ve kıyılarımızın temizliğine, florasının ve faunasının korunmasına ilişkin düzenleme ve altyapı tesisini göz ardı edemeyiz. Bu programı denizlere açılan en güçlü kapılarından biri olan Trabzon'da yapmak, başta Karadeniz olmak üzere tüm denizlerimizin nabzını tutmak demektir' dedi.

'VİZYONUMUZ, AVRUPA YEŞİL MUTABAKATI'

İklim değişikliğine dikkat çeken Uraloğlu, 'Kıyı erozyonu, deniz suyu sıcaklık artışı, aşırı hava olayları ve ekosistem baskısı, burada teorik bir konu değil, günlük hayattır. Geçen haftalarda Nepal'de meydana gelen sel felaketinde de gördüğümüz üzere özellikle iklim değişikliği, günlük yaşantımızı etkiliyor olmasının yanı sıra çok büyük can kayıpları ve olumsuz ekonomik sonuçlara da yol açıyor. Günümüzde bu değişim insan kaynaklı; fosil yakıtların kullanımı, orman yangınları, karbon ayak izi oranlarının yükselmesi ve aşırı tüketim alışkanlıkları gibi nedenlerle ilişkilendiriliyor. Küresel üretim devam ettikçe ve enerji talebi arttıkça, iklim değişikliğiyle ilgili hedefleri karşılamak için ülke yönetimlerinin ve iş dünyasının cesur ve koordineli olması gerekiyor. Bugün burada, okyanuslarımızın ve denizlerimizin geleceği için bir araya geldik. Bakanlık olarak tüm faaliyetlerimizde; yenilenebilir enerji kullanımının arttırılması, ulaşım odaklı sera gazı emisyonlarının azaltılması, düşük emisyonlu ulaşım türlerinin teşvik edilmesi ve bunları destekleyecek altyapının oluşturulmasına odaklıyız. Vizyonumuz, Avrupa Yeşil Mutabakatı, Paris İklim Anlaşması ve Avrupa İklim Yasası gibi Avrupa Birliği'nin temel yaklaşımları ile de birçok ortak paydaya sahiptir' diye konuştu.

'DENİZCİLİKTE SOMUT ADIMLAR ATMAYA DEVAM EDİYORUZ'

Türkiye'nin dış ticaretinin yüzde 85'inin deniz yoluyla gerçekleşmekte olduğunu belirten Uraloğlu, 'Ulaştırma sektörünün her modunda olduğu gibi denizcilikte de sera gazı takibi ve azaltımı için somut adımlar atmaya devam ediyoruz. Küresel yük taşımacılığının yüzde 88'i, Türkiye'nin de dış ticaretinin yüzde 85'i deniz yoluyla gerçekleşmektedir. 218 liman tesisi, 85 faal tersane, dünyanın en büyük filolarından biri olan Türk sahipli ticaret filomuz ve 144 bini aşkın gemi insanımızla denizcilik, hem ekonomimizin hem de iklim politikamızın omurgalarından biridir. Gemi inşa sanayimiz siparişte dünyada 7'nci, mega yatlarda 2'nci, gemi geri dönüşümünde Avrupa'da lider konumdadır. Bu kapasiteyi yeşil ve akıllı lojistiğe dönüştürmek, kabotajın ikinci yüzyılını Türkiye yüzyılı ile birleştirmek demektir. Gemi kaynaklı emisyonların azaltılması, yeni nesil yakıtlar, enerji verimliliği, limanlarda yeşil dönüşüm ve mavi karbon ekosistemlerinin korunması bakanlığımızın önceliklerindendir. Şu anda Yeşil Liman Sertifikasına sahip 4 limanımız var. Mevzuatımızla, yeni inşa edilecek veya mevcut alanını yüzde 25'ten fazla genişletecek belirli kıyı tesislerini yeşil liman kriterlerine uygun hale getirmeyi zorunlu kıldık. Yani ülkemizde 2028 sonunda yeşil kruvaziyer limanı, 2030 yılında da yeşil konteyner limanı göreceğiz. AB tarafından kabul edilen 'Denizcilikte Dekarbonizasyon ve Yeşil Deniz Taşımacılığının Desteklenmesi' projemiz ile sektörümüze Avrupa İmar ve Kalkınma Bankası'ndan hibe ve uzun vadeli uygun maliyetli kredi desteği alıyoruz. Yakın zamanda 2 limanımız buradan alacağı hibeler ile limanlarına elektrik ikmal sistemi kuracaklar. Tüm denizcilerimizi bu projedeki hibelerden yararlanmaya davet ediyoruz. Bakanımız Sayın Murat Kurum'un COP31 Başkanlığı döneminde Türkiye'nin üstlendiği ev sahipliği, denizcilik politikalarımızı küresel iklim müzakerelerinin uygulama zeminine taşımak için somut bir imkan sunmaktadır' ifadelerini kullandı.

BAKAN KURUM: OKYANUSLARIMIZIN GELECEĞİ DEVASA BİR RİSK ALTINDADIR

Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum da Trabzon'daki buluşmalarının, COP31 yolculuklarının en anlamlı duraklarından biri olduğunu söyleyerek, 'Üç tarafı denizlerle çevrili cennet vatanımızda, Karadeniz, bizim en kıymetli değerimizdir. Bu yönüyle, Trabzon'daki bu önemli buluşmamız, COP31 yolculuğumuzun en anlamlı duraklarından biridir. Çünkü hem Karadeniz, hem de tüm denizlerimiz iklim değişikliğinden negatif etkiler alıyor, ortak evimiz dünyamızın mavi akciğerleri adeta alarm veriyor. Açık ve net söylüyorum. Üç milyardan fazla insanın geçim kaynağı olan, soluduğumuz havanın yarısını üreten okyanuslarımızın geleceği devasa bir risk altındadır. Araştırmalara göre; 'okyanus ekosistemlerindeki bozulmanın ekonomik maliyeti 2050 yılına kadar 400 milyar doları aşabilir.' Şayet gerekli tedbirler alınmazsa dünyamız gerek çevresel açıdan gerekse ekonomik, sosyal ve jeopolitik açıdan ciddi risklerle karşı karşıya kalacak. Bugün gelinen noktada; okyanusların karşı karşıya bulunduğu çok boyutlu sorunların çözümü bakımından, mevcut çalışmalar yetersizdir. Diğer taraftan, ilerleme kaydetmeye başladığımızı da görüyoruz. Akdeniz ve Karadeniz'de balık stoklarında yüzde 15 oranında iyileşme kaydedildi. Dijital ikiz uygulamaları gibi teknolojik çalışmalar ilerliyor, mavi ekonomi uygulamaları giderek yaygınlaşıyor. Ancak bu olumlu gelişmeler, karşı karşıya olduğumuz büyük sorunu çözmek için halen sınırlı kalıyor' dedi.

'MAVİ EKONOMİ UYGULAMALARININ YAYGINLAŞTIRILMASI YÖNÜNDEKİ ÇALIŞMALARIMIZI BAŞARIYLA SÜRDÜRÜYORUZ'

Türkiye'nin iklim değişikliğinin deniz ve okyanuslar üzerindeki etkileriyle mücadelede çok önemli bir deneyime sahip olduğunu vurgulayan Bakan Kurum, ''Çözümün karşısındaki sınırları aşalım, meseleye bütüncül bakalım, ortak ve kararlı bir iradeyle her sorunu aşalım' diyoruz. Türkiye olarak iklim değişikliğinin deniz ve okyanuslar üzerindeki etkileriyle mücadelede çok önemli bir deneyime sahibiz. Çünkü hem Akdeniz'in hem de Karadeniz'in küresel ortalamanın çok üzerinde bir hızla ısındığı bir coğrafyada bulunuyoruz. Bu nedenle; iklim krizine dirençli deniz ve okyanuslar hedefini teoride bırakmıyor, pratikte uyguluyoruz. Bu kapsamda temel vizyonumuzdan ve sadece son birkaç gündür yürüttüğümüz çalışmamızdan bahsetmek istiyorum. Öncelikle vurgulamak isterim ki; deniz ve okyanusların korunmasına yönelik politika ve uygulamalarımızı; Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları'nın 14'üncüsü olan 'Sudaki Yaşam' hedefi doğrultusunda geliştiriyoruz. Deniz alanlarının planlanması, deniz koruma alanlarının sayı ve yüz ölçümü bakımından artırılması, dijital ikiz modelleri gibi yenilikçi karar destek sistemlerinin geliştirilmesi ve mavi ekonomi uygulamalarının yaygınlaştırılması yönündeki çalışmalarımızı başarıyla sürdürüyoruz' diye konuştu.

'DENİZLERİMİZİ, GÖLLERİMİZİ ANLIK TAKİP EDİYORUZ'

Okyanus alanındaki tüm paydaşları ortak hedefler etrafında buluşturduklarını kaydeden Kurum, şöyle konuştu:

'Türkiye olarak, iklim değişikliğinin olumsuz etkilerinden en fazla etkilenen bölgelerden biri olan Akdeniz'de iklim değişikliğine uyum kapasitesinin güçlendirilmesi amacıyla bir merkez kurulması önerisini 2021 yılında gündeme getirmiştik. Mutlulukla ifade etmek isterim ki bu hedefe, 2026 yılı itibarıyla ulaştık ve Akdeniz ülkelerinin ortak kararıyla hayata geçirdik. Yine, iki gün önce, 8 Eylül'de, Fethiye-Göcek'te denizlerimizi koruyacak Mapa-Şamandıra Sistemimizin tanıtımını gerçekleştirdik. 17 koyda 856 tekneye hizmet veren bu sistemle, bir çapanın deniz tabanında bir pulluk gibi sürüklenerek deniz çayırlarını sökmesine, balıkların yaşam ve üreme alanlarını tahrip etmesine mani olduk. Denizlerimizi, göllerimizi anlık takip ediyor; adeta bir seferberlik anlayışıyla temizlik yapıyor; denetimlerle kirletenlere karşı ciddi yaptırımlar uyguluyoruz. Denizlerimizin neye ihtiyacı olduğunu çok iyi biliyoruz. Ve yine biz; tüm denizlerimizin, farklı adlarla anılsa da aslında birbirine bağlı, tek bir iklim ve tek bir hayat sistemi olduğunu biliyoruz. Bu anlayışla; 'Okyanus ve Denizler' temasını COP31 Eylem Gündemi'nin önceliklerinden biri haline getirdik. Başta Avustralya olmak üzere Pasifik ve Afrika ülkeleri, İklim Şampiyonları ve okyanus alanındaki tüm paydaşlarla iş birliğimizi her geçen gün geliştirdik. Bölgesel iş birliğini küresel düzeye taşıyor, verilere erişimi kolaylaştırıyor ve mavi finansman için yeni imkanlar geliştiriyoruz. Her şeyden önce, okyanus alanındaki tüm paydaşları ortak hedefler etrafında buluşturuyoruz.'

'MESELE, İNSANLIĞIN ORTAK EVİNİ KORUMAKTIR'

Programla, teknik, bilimsel ve politik boyutları bir araya getirip, hem süreci hem de birlikte elde edilecek sonuçları güçlendirmeyi hedeflediklerini aktaran Kurum, konuşmasını şöyle tamamladı:

'Burada gerçekleştireceğimiz iki günlük çalışmaların sonunda da, 'Mavi COP' yaklaşımımız doğrultusunda somut, uygulanabilir ve üzerinde uzlaşılan çıktılar ortaya koymayı hedefliyoruz. Trabzon'da şekillenecek bu çıktıları, COP31'de küresel eyleme taşıyacak, uygulanabilir sonuçlara dönüştürmek için çalışacağız. Mesele, insanlığın ortak evini korumaktır. Bugün vereceğimiz kararlar, yarının dünyasını şekillendirecektir. Ve tarih, iklim krizinin kapımıza dayandığı bu dönemde ne söylediğimizi değil, ne yaptığımızı hatırlayacaktır. Okyanusların korunması hepimizin ortak sorumluluğudur. Artık bu sorumlulukları somut adımlara dönüştürmenin zamanıdır. Gidişatı değiştirmek bizim elimizde. Bunun için ülkeler arasında daha güçlü iş birliğine, bilgi ve deneyim paylaşımına ve birlikte harekete geçmeye ihtiyacımız var. Türkiye olarak, denizlerimizin korunması konusunda edindiğimiz tecrübeyi ve başarılı uygulamalarımızı paylaşmaya hazırız. Başta Avustralya ve Pasifik Ada Devletleri olmak üzere, önceliklerini bilerek; tüm ortaklarımızla iş birliğimizi güçlendirmek ve başarılı uygulamaları birlikte yaygınlaştırmak istiyoruz. Bu vizyonu hayata geçirmek, okyanuslarımızı ve denizlerimizi korumak için somut adımlar atmak üzere hepinizle birlikte çalışacağız. Karadeniz'imiz hırçın dalgalarıyla bilinir ve o hırçın dalgalar bize şunu öğretir; Rüzgar ne kadar güçlü olursa olsun, rotasını bilen ve birlikte hareket edenler mutlaka güvenli bir limana ulaşır. İnsanlık olarak rotamız bellidir. Rotamız; temiz denizlerdir. Rotamız; dirençli kıyılardır. Rotamız; çocuklarımıza bırakacağımız daha adil, daha yeşil ve daha mavi bir dünyadır. Toplantımızın tüm taraflar açısından verimli olmasını diliyor; değerli katılım ve katkılarınız için hepinize teşekkür ediyorum.' (DHA)

Kaza, pazartesi akşam saatlerinde Akçakoca-Alaplı kara yolunda meydana geldi. Mete K. yönetimindeki TIR, önünde ilerleyen Hasan Cumhur yönetimindeki patpat diye tabir edilen tarım aracına çarptıktan sonra devrildi. Kazada, Perçin Dayan, Lütfü Demir, Masum Demir ve Hasan Cumhur hayatını kaybetti. Sultan D., Sevim D., Diyar D., Süleyman D., Fatma D., Yusuf D., Ayşegül D., Suna D. ve Mete K. yaralandı. Kazada hayatını kaybedenlerin cenazeleri, memleketlerine gönderildi.

Yaralılardan 7'si hastanedeki tedavilerinin tamamlanmasının ardından taburcu edildi. Sultan D.'nin genel cerrahi servisinde, Suna D.'nin ise yoğun bakımda tedavisi sürüyor.

Öte yandan, kaza anına ilişkin güvenlik kamerası görüntüleri ortaya çıktı. Görüntülerde, TIR'ın önünde ilerleyen patpata çarptıktan sonra yol kenarına devrildiği anlar yer aldı. (DHA)

Sümer Mahallesi Sema Sokak'ta saat 10.00 sıralarında bir apartmanın alt katındaki garajda kompresörün alev almasıyla yangın çıktı. Alevler garajın önünde park halindeki 14 AAG 064 plakalı otomobile sıçradı. İhbar üzerine olay yerine itfaiye, polis ve sağlık ekibi sevk edildi. Yanan otomobilini söndürmeye çalışan S.T.'nin elinde yanıklar oluşurken, apartmanda oturan 2 kişi de dumandan etkilendi. Yangın itfaiye ekibi tarafından söndürülürken, araçta hasar oluştu. Dumandan etkilenen 2 kişiye ambulansta müdahale edildi. S.T., ise tedavi için hastaneye kaldırıldı.

Yangının çıkış nedenine ilişkin inceleme başlatıldı. (DHA)

Türkiye'nin kasım ayında ev sahipliği yapacağı COP31 İklim Zirvesi'ne giden süreçte Karadeniz Teknik Üniversitesi Deniz Bilimler Fakültesi tarafından gerçekleştirilen program kapsamında 20 ülkeden öğrenciler, fakültenin DENAR-1 Araştırma Gemisi ile Karadeniz'e açıldı. Arsin ilçesinden hareket eden gemide gençlere, Karadeniz'in ekosistemi ve biyolojik çeşitliliği hakkında bilgiler verildi. Öğrenciler, denizdeki su ürünleri yetiştirme tesislerini de yakından inceleme fırsatı bulurken, kafes balıkçılığı uygulamalı olarak gösterildi. Denizden alınan örneklerde mikroorganizmaları ve planktonları inceleyen gençlere bilimsel araştırmaların sahadaki uygulamaları anlatıldı.

'KARADENİZ'İ KORUMA KONUSUNDA FARKINDALIK YARATIYORUZ'

KTÜ Deniz Bilimleri Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Coşkun Erüz, denizlerin korunmasında farkındalık yaratmak istediklerini ifade ederek, 'Deniz Bilimleri Fakültesi'nin rutin bir 2EKO projesini izleme çalışması yürütüyoruz. Karadeniz'deki kafes sitemlerinin deniz ekosistemine etkileri konulu çalışmaları yürütüyoruz. Bu kapsamda Çevre ve Şehircilik Bakanlığı'nın Uluslararası Küresel İklim Değişikliği Sözleşmesi'ne istinaden COP31 çalışması Antalya'da yürütülecek. Çalışmanın Karadeniz ayağı ise Trabzon'da 10-11 Eylül tarihleri arasında Trabzon'da gerçekleşecek. Bakanlar Kurulu toplantısı öncesinde dünya ülkelerinden gençlerin iklim değişikliğinin etkileri ve azaltılması konusunda deniz kapsamlı çalışmalar için Türkiye'de bulunuyorlar. Deniz Bilimleri Fakültesi olarak konunun deniz kısmını çalıştık. 20 ülkeden gençlerin katılımıyla birlikte Karadeniz Teknik Üniversitesi DENAR-1 Araştırma Gemisi'nde Karadeniz'in ekosistemi, biyolojik çeşitliliği, iklim değişimiyle ilgili çalışmalar ve projeler hakkında bilgilendirmelerde bulunduk. Kafeslerde üreticilik konusunda da gösterimlerde bulunduk. Elde edilen bulguları deneysel olarak da gösterme şansı bulduk. Karadeniz'i anlamak, korumak ve tanımak konusunda bilinç gelişimini sağlamaya ve farkındalık yaratmak için görevimizi yerine getirmeye çalıştık' dedi.

'GELECEĞİMİZİN RENGİ MAVİ, KORUMALIYIZ'

Bursa Teknik Üniversitesi Çevre Mühendisliği 4'üncü sınıf öğrencisi Ahmet Kemal Sındırı, gün boyu sürdürdükleri etkinliklere ilişkin, 'COP31 gönüllüleri ve iklim elçileriyle Trabzon'da COP31 temalı okyanuslar ve denizler ile ilgili çalışmalara katıldık. Sabah enstitüyü ziyaret ettik ve sonra da balıkçılardan denizcilik hakkında bilgiler aldık. Denizdeki balık çiftlikleriyle ilgili beslemeyi gördük ve Karadeniz'in yapısı hakkında hocalarımızdan ders aldık. Geleceğimizin rengi mavi, onu birlikte korumalıyız' ifadelerini kullandı.

'SOMUT ÖRNEKLER OLDU'

Ankara'dan gelerek etkinliklere katılan Pelin Erman, sahadaki çalışmaları gözleme fırsatı bulduğunu belirterek, 'Burada en çok hatırlayacağım şey, aktif olarak sahada yapılan çalışmaları gözlemle fırsatı bulmamız oldu. Akademide yapılan çalışmalarla Karadeniz Teknik Üniversitesi'nin sahada çalışmaların birleştirmiş olması önemli bir somut örnek oldu. Somut bir çıktı alabilmemiz için hepimizin uygulamaya katkı sunmamız gerekiyor. Toplumca kolektif olarak yapabileceğimiz bir şey. Hepimizin çaba göstermesi çok önemli' diye konuştu. (DHA)